Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) yasasının çıkmasının ardından kapsam dışında kalan milyonlarca staj ve çıraklık mağdurunun gözü kulağı Ankara’dan gelecek haberlerde. Sosyal medyada ve bazı haber platformlarında dolaşıma giren “Staj ve çıraklık için açıklama yapıldı, tarih verildi” şeklindeki iddialar büyük bir heyecan yaratsa da, yetkililer ve uzmanlar konunun yasal boyutu hakkında vatandaşları bilgi kirliliğine karşı uyarıyor.
Türkiye’de meslek liselerinde staj yapan veya çıraklık eğitim merkezlerine giden milyonlarca vatandaşın, o dönemde adlarına yatırılan sigorta primlerinin “emeklilik başlangıcı” sayılması için verdikleri mücadele 2026 yılında da devam ediyor. Siyasi partilerin gündeminde olan ve Meclis’e taşınan bu devasa talep, henüz yasalaşma sürecini tamamlamış değil. Sosyal medyada yayılan kesin tarihli müjdeler, an itibarıyla resmi bir hükümet kararından ziyade, komisyonlara sunulan kanun tekliflerini yansıtıyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuatına göre, emeklilik hesaplamasında dikkate alınan primler “Uzun Vadeli Sigorta Kolları” (malullük, yaşlılık ve ölüm) primleridir.
Lise veya üniversite döneminde yapılan stajlar ile çıraklık eğitimlerinde öğrencilerin adına yatırılan primler ise sadece “Kısa Vadeli Sigorta Kolları”nı (iş kazası ve meslek hastalığı) kapsamaktadır. Bu nedenle SGK, o dönemde verilen sigorta sicil kartlarını ve numaralarını geçerli saysa da, primin türü farklı olduğu için o tarihi “emekliliğe esas sigorta başlangıç tarihi” olarak kabul etmemektedir.
Milyonlarca mağdurun hak arayışı siyasetin de en sıcak başlıklarından biri konumunda. Mart 2026 itibarıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM), staj ve çıraklık sürelerinin sigorta başlangıcı sayılması ve geçmişe dönük borçlanma hakkı verilmesi için sunulmuş çeşitli kanun teklifleri bulunmaktadır.
Ancak bu teklifler şu an “Komisyonda” bekleme aşamasındadır. Hükümet kanadından bu tekliflerin ne zaman Genel Kurul’a ineceği veya Resmi Gazete’de yayımlanacağına dair kesinleşmiş ve ilan edilmiş resmi bir tarih bulunmamaktadır.
| Karşılaştırma Kriteri | Normal Çalışan Sigortası (4A) | Staj ve Çıraklık Sigortası |
| Prim Türü | Uzun ve Kısa Vadeli Sigorta Kolları | Sadece Kısa Vadeli (İş kazası vb.) |
| Emekliliğe Etkisi | Sigorta başlangıcı sayılır | Emeklilik başlangıcı sayılmaz |
| İşçi-İşveren İlişkisi | İş sözleşmesine dayanır | Eğitim ve öğrenim sürecine dayanır |
| Borçlanma Hakkı | Askerlik ve doğum için var | Şu an için yasal olarak yoktur |
Staj ve çıraklık mağduriyetinin giderilmesi adına atılacak yasal adımlar, milyonlarca ailenin geleceğini doğrudan etkileyecektir. Teyitsiz “tarih” iddialarına itibar etmek yerine, e-Devlet üzerinden çalışma hayatı dökümünüzü takip etmek ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın resmi duyurularını beklemek en sağlıklı yöntem olacaktır.
